ریزش مو آندروژنیک چیست؟

ریزش مو آندروژنیک چیست؟

ریزش مو آندروژنیک یا آلوپسی آندروژنیک یکی از شایع‌ترین انواع ریزش مو است که هم مردان و هم زنان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این نوع ریزش مو به دلیل حساسیت فولیکول‌های مو به هورمون‌های آندروژنی (مانند دی‌هیدروتستوسترون یا DHT) رخ می‌دهد و به‌طور عمده ناشی از عوامل ژنتیکی و هورمونی است. ریزش مو آندروژنیک در مردان به الگوی طاسی مردانه و در زنان به الگوی طاسی زنانه معروف است.

مکانیسم ریزش مو آندروژنیک

ریزش مو آندروژنیک به دلیل افزایش حساسیت فولیکول‌های مو به دی‌هیدروتستوسترون (DHT) اتفاق می‌افتد. DHT یکی از مشتقات تستوسترون است که در بدن توسط آنزیمی به نام 5-آلفا ردوکتاز تولید می‌شود. در افرادی که حساسیت ژنتیکی به این هورمون دارند، DHT باعث کوچک شدن فولیکول‌های مو می‌شود. این فرایند به نازک شدن موها و در نهایت کاهش یا توقف رشد موها منجر می‌شود. این تغییرات باعث کوتاه شدن فاز آناژن (مرحله رشد مو) و طولانی شدن فاز تلوژن (مرحله استراحت مو) می‌گردد که نتیجه نهایی آن ریزش موی دائم است.

ویژگی‌های ریزش مو آندروژنیک

در مردان

الگوی ریزش مو آندروژنیک در مردان معمولاً از شقیقه‌ها و قسمت جلویی سر شروع می‌شود و به تدریج به قسمت بالای سر (تاج) گسترش می‌یابد. این نوع ریزش مو ممکن است منجر به طاسی کامل در ناحیه تاج و جلوی سر شود. در عین حال، خط مو در قسمت پس سر معمولاً حفظ می‌شود.

در زنان

در زنان، ریزش مو آندروژنیک به نازک شدن عمومی موها منجر می‌شود که بیشتر در قسمت فوقانی و خط وسط سر مشاهده می‌شود. زنان معمولاً دچار طاسی کامل نمی‌شوند، بلکه موها به تدریج کم‌پشت و نازک می‌شوند.

عوامل موثر بر ریزش مو آندروژنیک

1. ژنتیک: یکی از اصلی‌ترین عوامل در بروز ریزش مو آندروژنیک است. اگر در خانواده شما افرادی دچار ریزش موی آندروژنیک شده‌اند، احتمال بیشتری برای بروز این مشکل در شما وجود دارد.
2. هورمون‌ها: تستوسترون و به خصوص دی‌هیدروتستوسترون (DHT) نقش کلیدی در ریزش مو دارند. افزایش سطح این هورمون در بدن و حساسیت ژنتیکی به آن می‌تواند منجر به ریزش مو شود.
3. افزایش سن: با افزایش سن، احتمال بروز ریزش مو آندروژنیک بیشتر می‌شود. این مسئله به دلیل کاهش تدریجی سطح هورمون‌ها و تأثیر آن‌ها بر فولیکول‌های مو است.
4. سلامت عمومی بدن: مشکلاتی مانند تغذیه نامناسب، استرس شدید، بیماری‌های خاص، و مصرف برخی داروها می‌توانند روند ریزش مو را تسریع کنند.

درمان ریزش مو آندروژنیک

درمان ریزش مو آندروژنیک به منظور کند کردن روند ریزش و تقویت رشد مو انجام می‌شود. انواع درمان‌های موجود شامل داروهای خوراکی و موضعی، تکنیک‌های غیرجراحی و جراحی می‌شود.

داروهای موضعی و خوراکی

1. ماینوکسیدیل (Minoxidil): ماینوکسیدیل یک داروی موضعی است که باعث تقویت رشد موها و کاهش ریزش مو می‌شود. این دارو باید به‌طور مرتب به پوست سر اعمال شود و نتایج آن معمولاً بعد از چند ماه استفاده مداوم قابل مشاهده است. این دارو هم برای مردان و هم برای زنان تجویز می‌شود و به طور مستقیم بر فولیکول‌های مو اثر می‌گذارد تا فاز رشد مو طولانی‌تر شود.
2. فیناستراید (Finasteride): این دارو به‌طور خوراکی مصرف می‌شود و با کاهش سطح DHT در بدن به کاهش ریزش مو کمک می‌کند. فیناستراید برای مردان موثر است و به زنان معمولاً توصیه نمی‌شود. این دارو با مهار آنزیم 5-آلفا ردوکتاز باعث کاهش تولید DHT می‌شود.
3. دوتاستراید (Dutasteride): مشابه فیناستراید است اما قدرت بیشتری در کاهش سطح DHT دارد و ممکن است در برخی افراد موثرتر باشد.

روش‌های غیرجراحی

1. لیزر درمانی: استفاده از لیزر کم‌ توان (LLLT) برای تحریک فولیکول‌های مو و افزایش جریان خون به پوست سر می‌تواند باعث تقویت رشد مو و کاهش ریزش شود. این روش غیرتهاجمی است و برای مردان و زنان مناسب است.
2. PRP (پلاسمای غنی از پلاکت): در این روش، پلاسمای غنی از پلاکت که از خون فرد استخراج می‌شود، به پوست سر تزریق می‌گردد. پلاکت‌ها حاوی فاکتورهای رشد هستند که به ترمیم و تقویت فولیکول‌های مو کمک می‌کنند.

روش‌های جراحی

1. کاشت مو: کاشت مو یکی از موثرترین روش‌ها برای درمان ریزش مو آندروژنیک است. در این روش، فولیکول‌های مو از ناحیه‌ای از سر که موهای قوی‌تری دارد (معمولاً پشت سر) به ناحیه‌های کم‌پشت یا طاس منتقل می‌شود. این روش به‌ویژه برای مردانی که دچار طاسی کامل یا گسترده هستند موثر است.
2. کاشت واحدهای فولیکولی (FUE): یک روش جدیدتر و کم‌تهاجمی‌تر کاشت مو است که در آن هر فولیکول به‌طور جداگانه از پوست برداشته شده و در ناحیه نیازمند کاشته می‌شود. این روش باعث بهبود سریع‌تر و به حداقل رساندن جای زخم می‌شود.

پیشگیری از ریزش مو آندروژنیک

ریزش مو آندروژنیک به دلیل عوامل ژنتیکی و هورمونی به طور کامل قابل پیشگیری نیست، اما با رعایت برخی نکات و درمان‌های موثر می‌توان سرعت ریزش را کاهش داد و رشد موها را تقویت کرد. نکات زیر می‌توانند به حفظ سلامت موها کمک کنند:

1. حفظ رژیم غذایی مناسب: مصرف مواد غذایی غنی از ویتامین‌ها و مواد معدنی مانند ویتامین D، بیوتین، روی و آهن می‌تواند سلامت موها را حفظ کند.
2. مدیریت استرس: استرس شدید می‌تواند روند ریزش مو را تسریع کند. تمرینات آرامش‌بخش مانند یوگا، مدیتیشن و تنفس عمیق می‌توانند به مدیریت استرس کمک کنند.
3. استفاده از محصولات مراقبت مو: از محصولات ملایم و بدون مواد شیمیایی مضر برای شستشو و مراقبت از موهای خود استفاده کنید تا از آسیب بیشتر جلوگیری کنید.
4. پرهیز از مصرف بیش از حد حرارت و مواد شیمیایی: استفاده مکرر از سشوار، اتو مو و مواد شیمیایی مانند رنگ‌ها و پرم می‌تواند به فولیکول‌های مو آسیب برساند.

نتیجه‌گیری

ریزش مو آندروژنیک یک وضعیت ژنتیکی و هورمونی است که هم مردان و هم زنان را تحت تاثیر قرار می‌دهد. با وجود اینکه این نوع ریزش مو نمی‌تواند به‌طور کامل متوقف شود، روش‌های درمانی مختلف از داروهای موضعی و خوراکی گرفته تا روش‌های جراحی مانند کاشت مو می‌توانند به کاهش ریزش مو و تقویت رشد آن کمک کنند.